الراغب الأصفهاني ( مترجم : غلامرضا خسروى حسينى )

128

المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى )

( مربوط به تولّد حضرت عيسى عليه السلام خطاب به مريم است كه مىگويد اگر كسى را از آدميان ديدى بگو من براى خدا روزه سكوت گرفته‌ام كه امروز با هيچ انسانى سخن نگويم ) . و آيه : ( أَرِنَا الَّذَيْنِ أَضَلَّانا مِنَ الْجِنِّ وَ الْإِنْسِ - 29 / فصّلت ) . ( كفّار با ديدن عذاب مىگويند : خدايا كسانى از جنّ و انس كه ما را گمراه كردند به ما بنمايان تا زير لگدهامان خردشان كنيم ) ارنا - نيز خوانده شده . رُؤْيَة : ديدن و ادراك چيزى است كه ديدنى و قابل ديدن باشد ديدن بنا به نيروى نفسانى انواعى دارد . اوّل - ديدن و ادراك با حواس ظاهر و آنچه را كه بر اين اساس باشد مثل : آيه : ( لَتَرَوُنَّ الْجَحِيمَ ثُمَّ لَتَرَوُنَّها عَيْنَ الْيَقِينِ - 7 / تكاثر ) ( دوزخ را به طور قطع خواهيد ديد و آنگاه به ديدهء يقين هم آن را خواهيد ديد ) . و آيه : ( وَ يَوْمَ الْقِيامَةِ تَرَى الَّذِينَ كَذَبُوا عَلَى اللَّهِ - 60 / زمر ) ( تو در قيامت كسانى كه بر خدا تكذيب كردند خواهى ديد ) . و آيهء : ( فَسَيَرَى اللَّهُ عَمَلَكُمْ - 105 / توبه ) ( به زودى اعمالتان را خداوند خواهد ديد ) . هر چند كه ديدن خداى تعالى كه در اين آيه اشاره شده است به صورت ديدن حواس جريان يافته و بيان شده است امّا - حاسّه و حواس - بر خداى تعالى صحيح نيست ، او متعالى از آن است . و آيه : ( إِنَّهُ يَراكُمْ هُوَ وَ قَبِيلُهُ مِنْ حَيْثُ لا تَرَوْنَهُمْ « 1 » - 27 / اعراف )

--> ( 1 ) آيه در بارهء ابليس و ابليسيان است كه خدا انسان را هشدار مىدهد كه : ( يا بَنِي آدَمَ لا يَفْتِنَنَّكُمُ الشَّيْطانُ . . . - 27 / اعراف ) هان اى فرزندان آدم ، شيطان فريبتان ندهد چنان كه پدر و مادرتان را برهنه كرده بود تا عورتشان را در نظرشان ظاهر كند از بهشت بيرون كرد ، او و قبيله‌اش را از جائى كه شما آنها را نمىبيند ، شيطان را دوستان و ياوران كسانى قرار داديم كه به اللّه ايمان ندارند و هر گاه كارهاى زشت مىكنند مىگويند پدرانمان هم چنان كرده‌اند و خدا ما را فرمان داده است ، اى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله به آنها بگو كه : ( إِنَّ اللَّهَ لا يَأْمُرُ بِالْفَحْشاءِ أَ تَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ ما لا تَعْلَمُونَ قُلْ أَمَرَ رَبِّي بِالْقِسْطِ . . . 28 / اعراف ) خداوند به زشتى امر نمىكند ، چرا چيزهايى كه نمىدانيد در بارهء خدا مىگوئيد بگو خداى من به اجراى قسط و انصاف و عبادات و خواندن او و خالص گردانيدن دين .